Emoties in de kleuterklas : oefenen met de methode van Het Toverbos - Malfait, Catherine, ....-; Jeannin, Niki, ....- (Leuven : LannooCampus, 2012)
Het Toverbos is een spelmethodiek binnen de psychotherapie die ontwikkeld werd door medewerkers van het UZ Leuven. De lerarenopleiding van de Hogeschool-Universiteit Brussel deed in samenwerking met de dienst kinderpsychiatrie van het UZ Leuven en de stichting Ga voor Geluk een onderzoek om de methodiek van Het Toverbos te introduceren bij kleuteronderwijzers in hun opleiding om na te gaan hoe deze methodiek vanuit de therapeutische context inspirerend kan zijn voor kleuters in de onderwijscontext. De resultaten van dit onderzoek leverden het materiaal op voor Emoties in de kleuterklas. De nadruk ligt op spelen of samenspelen van kleuters met de zorgcoördinator of met de leerkracht. De kleuters zijn dieren die leven in Het Toverbos. Ze [lees meer] kiezen zelf welk dier ze zijn en ze gebruiken de eigenschappen ervan in hun spel. De leerkracht is de Grote Vogel. Hij speelt mee of hij observeert de kinderen. Bij deze methodiek zijn de emoties van de kinderen het belangrijkst. De kleuters spelen situaties en emoties na uit het echte leven maar dankzij hun dierenrol kunnen ze experimenteren met oplossingen. Heel vaak voelen ze zich op die manier veiliger om hun emoties via het dier te uiten. Het Toverbos kan als wekelijkse activiteit worden ingepland vanaf de eerste tot de derde kleuterklas. In het eerste luik van het boek geven Catherine Malfai en Niki Jeannin informatie over de theoretische basis waarop de methode steunt. De lezer krijgt uitleg over de gehele ontwikkeling van de mens, de sociaal-emotionele ontwikkeling, de spelontwikkeling bij kinderen, er is een nadere beschouwing van het rollenspel, er wordt gepraat over de ontwikkeling van de fantasie in de kindertijd en ten slotte volgt er een korte inleiding rond psychodrama. In het tweede luik leggen de auteurs uit hoe het best met de methode van Het Toverbos gewerkt wordt in de klas.
In een algemeen deel wordt uitgelegd wat Het Toverbos is en hoe het is opgebouwd. Daarna wordt uitgelegd hoe je de methode moet introduceren in een eerste sessie en hoe je daarop verder bouwt in volgende sessies. Ook is er aandacht voor het begeleiden van kinderen met specifieke noden. In het besluit getuigt de directrice van een school waar men de methode heeft toegepast. Ze geeft haar ondervindingen over de werking en de resultaten voor de kinderen en de onderwijzer. Bij het boek zit ook een dvd met daarop een promotiefilm, uitleg over de methodiek en voorbeelden van de verschillende fasen binnen het spel. In een aantal interviews met de betrokken personen wordt nogmaals uitleg gegeven over de methodiek. Dit boek is zeer theoretisch. De lay-out is eerder saai met weinig kleur en de tekst is geschreven voor mensen die met deze materie bezig zijn. Er worden wel geregeld praktijkvoorbeelden gebruikt ter ondersteuning van de tekst, vaak met foto's. In het gedeelte waarin de opstartsessie of de verderzetting in andere sessies wordt besproken, vind je ook de tekst van een liedje, kadertjes met voorbeelden en richtlijnen en korte overzichtjes van de verschillende stappen die je als begeleider moet nemen. De informatie wordt aan het einde van een hoofdstuk meestal nog eens samengevat in een schema. Ondanks al deze toevoegingen blijft het boek zeer droog en zakelijk. Het is waardevol als cursusmateriaal in de lerarenopleiding of in het kader van een nascholing voor wie met deze methodiek aan de slag wil gaan. Maar het is niet meteen spannende lectuur voor een outsider met een beetje interesse. [Vicky Van Assche]
Het toverbos is een spelmethodiek die kleuters leert omgaan met gevoelens en problemen. In het rollenspel kiezen de kleuters een dier en gedragen zich daarnaar. Zo experimenteren ze met het veranderen van dagelijkse situaties. Een verlegen kind treedt bijvoorbeeld als Leeuw op de voorgrond etc.
Keywords: Emotionele ontwikkeling ; kleuteronderwijs - Sociale opvoeding ; kleuteronderwijs ; didactiek