Sluit ze op ... Jongeren in de criminaliteit. 1400 tot nu - Van Landschoot, Romain, ....- (Leuven : Davidsfonds, 2008)
Vandaag de dag staan de media bol van gruwelverhalen waarin jonge daders en minderjarige criminelen de hoofdrolspelers zijn. Overvallen, steekpartijen, dodelijke schoten, klopjachten door politie en opzienbarende processen. De publieke opinie is geschokt en eist gerechtigheid. Zijn deze jongeren het slachtoffer van onze veeleisende maatschappij en mentaliteit? Moeten ze gespaard worden? En hoe worden ze door onze samenleving en rechtssysteem gestraft? Romain Vanlandschoot zoekt antwoorden in de geschiedenis. Zes eeuwen lang speurt hij naar jongeren in de criminaliteit en hoe ze door de maatschappij werden bekeken, opgevangen, heropgevoed, gestraft. Hij haalt een aantal mijlpalen aan waaruit de onopgeloste spanning tussen repressie en pedagogie, tussen straf en heropvoeding telkens weer blijkt. Van de eerste ordonnantie van Filips de Goede in 1459 tot de wet Onkelinx in 2006. Over de eerste weeshuizen, tucht- en verbeterhuizen, jeugdbescherming en jeugdrecht. Deze overzichtelijke en gedetailleerde
Academische studie schetst de evolutie door de eeuwen heen van de maatschappelijke houding ten overstaan van criminele jongeren. Die evolutie blijkt al uit de gestage verandering in benaming van de organisaties die zich over deze jongeren ontfermden: van 'Hervormingsschool', 'Rijksweldadigheidsschool', 'Heropvoedingsgesticht', tot 'Gemeenschapsinstelling voor Bijzondere Jeugdbijstand'. Al die namen benaderen waar het in dit boek om gaat: het verbeteren of heropvoeden van minderjarige jongens en meisjes, die op een of andere wijze met het gerecht in aanvaring kwamen, in combinatie met een straf of vrijheidsbeperkende maatregelen. De vraag hoe de samenleving met deze jongeren omgaat, kan pas worden beantwoord als je de achterliggende, tijdgebonden ideen kent die de penitentiaire en pedagogische aanpak bepalen. Deze studie is dan ook een diepteonderzoek naar het ontstaan, verglijden en veranderen van mentaliteitsstructuren met betrekking tot het crimineel gedrag van jongeren. Als aanknopingspunt voor
Dit overzicht, dat maar liefst zes eeuwen beslaat, koos de auteur voor het breukvlak tussen middeleeuwen en moderne tijden (1400-1600). Het is immers binnen deze periode van stedelijke ontwikkeling dat de marginalisering en stigmatisering van jonge bedelaars en vagebonden toenam, waardoor de pastorale praktijken van middeleeuwse weldadigheid, gesymboliseerd in de 'aalmoes', geleidelijk overging in openbare en structurele initiatieven. In negen hoofdstukken worden in chronologische volgorde de historische mijlpalen beschreven, balancerend tussen straf en heropvoeding, van de eerste ordonnantie van Filips de Goede (1495) tot de wet Onkelinx (2006). In het laatste hoofdstuk gaat de auteur in op de vraag hoe jongeren, die nu al te vaak het slachtoffer worden van onze veeleisende en complexe maatschappij, gespaard kunnen blijven van aanvaringen met het gerecht. "Sluit ze op - " zoekt aan de hand van ervaringen uit een ver en nabij verleden, naar oplossingen die positiever klinken dan de titel van deze studie
Doet vermoeden
Inhoudsopgave : Hoofdstuk I 1400-1580 : tot secourse van den aermen Hoofdstuk II 1570-1630 Bedenking op de grondvesten van 't Tuchthuys Hoofdstuk III 1630-1700 De Grote Opsluiting Hoofdstuk IV 1700-1770 Een ernstige oproep tot mededogen Hoofdstuk V 1770-1814 Een maatregel van opvoeding veeleer dan van straf Hoofstuk VI 1815-1861 Van de gevangenis naar de hervormingsschool Hoofstuk VII 1861-1914 Het sociaal verweer Hoofstuk VIII 1914-1970 Consolidering van het beschermingsmodel? Hoofdstuk IX 1970-2008 De bomen en het bos.
Vermeulen, Urbain
Keywords: Jeugdcriminaliteit