Morele helderheid : goed en kwaad in de 21ste eeuw - Neiman, Susan, ....-; Van Kappel, Rogier, ....-; Van de Plassche, Ruud, ....-; Fokkema, Aleid, ....- (Amsterdam : Ambo, 2008)
In een tijd waarin morele oordelen als achterhaald worden beschouwd of grote morele dilemma's gereduceerd worden tot de constatering 'wie niet voor ons is, is tegen ons', pleit de Amerikaans-Duitse filosofe Susan Neiman voor een herwaardering van het morele denken, en voor een nieuwe invulling van klassieke begrippen als goed en kwaad, heldendom en eerzaamheid. Daarbij grijpt zij terug op het Verlichtingsdenken van de achttiende eeuw. Daar vindt zij een verzameling idealen - geluk, redelijkheid, nederigheid en hoop - die door ieder weldenkend mens voor deugdzaam werden gehouden. In haar boek put Neiman, naast de geschiedenis van de filosofie van Plato en Aristoteles tot Rawls en Rorty, uit talloze bronnen - van het verhaal van Job in het Oude Testament tot de Odyssee, van de evolutietheorie tot de romans van Milan Kundera en Iris Murdoch. Het resultaat is een scherpzinnig en actueel boek dat de lezer inzicht geeft in de morele aspecten van ons dagelijks leven en van urgente maatschappelijke
En politieke vragen. Het boek heeft als hoofddoel helderheid te scheppen op het gebied van fundamentele morele waarden om hierdoor de progressieve krachten in het hedendaagse Amerika te ondersteunen in hun strijd tegen het conservatisme. Neiman wijst de onderling verdeelde en veel te bescheiden linkse intelligentia op de morele bronnen van de Europese Verlichting, en dan met name op de morele idealen van Kant en Rousseau. Deze kunnen helpen tegen het in Amerika al veel te lang aanwezige cynisme en machtpolitieke denken zoals dat is genspireerd door de filosofen Hobbes en Hume. In haar opmerkelijke betoog beweert Neiman dat niet de gewoonte en de gewenning het laatste woord behoren te hebben, maar de vrije menselijke rede. Het boek is uitstekend vertaald, maar lijkt, door vele voorbeelden uit de hedendaagse Amerikaanse politiek, vooral geschreven voor een Amerikaanse achterban. Met literatuuropgave en register
Inhoudsopgave : I. Ideel en reel 1. Amerikaanse dromen 2. Idealen en ideologie 3.
In het zicht van de galg II. Verlichtingswaarden 4. Mythen of monsters 5. Hemel en aarde 6. Geluk 7. Rede 8. Eerbied 9. Hoop III. Goed en kwaad 10. De Odyssee 11. Hoe zit het met het kwaad? 12. Verlichtingshelden 13. Morele helderheid
Keywords: Decroos, Johan; Goed en kwaad; Moraal; Niet-confessionele zedenleer -- Secundair onderwijs