Niet voor de winst : waarom de democratie de geesteswetenschappen nodig heeft - Nussbaum, Martha Craven, 1947-; Van Kappel, Rogier, ....- (Amsterdam : Ambo, 2011)
Een overtuigend manifest tegen de vereconomisering van het onderwijs In het onderwijs heeft zich in de laatste decennia een stille crisis voorgedaan. Lang werd onderwijs gezien als de plek waar leerlingen kritisch leren denken en gevormd worden tot ontwikkelde en begripvolle burgers. Maar sinds we economische groei boven alles plaatsen, is ook het onderwijs erop gericht economisch nuttige en productieve leerlingen af te leveren. Deze kortzichtige focus op nuttige vaardigheden heeft ons vermogen om ons kritisch te verhouden tot autoriteit aangetast, heeft onze sympathie voor mensen die anders zijn gereduceerd en heeft ons vermogen om complexe mondiale vraagstukken te beoordelen beschadigd. Het verlies van deze basale vaardigheden vormt een ernstige bedreiging voor de democratie. Met Niet voor de winst schreef Martha Nussbaum een overtuigend manifest tegen het streven om onderwijs te zien als gereedschap van het bruto nationaal product. Aan de hand van voorbeelden van onderwijsontwikkelingen
In verschillende landen laat zij zien hoe een herwaardering van de alfa-vakken ertoe kan bijdragen dat leerlingen weer worden opgevoed tot mondige, democratische burgers.De morele, complete mens sluit zich onbewust in om ruimte maken voor de commercile mens. In zeven hoofdstukken houdt de Amerikaanse hoogleraar een vurig pleidooi voor socratisch onderwijs, voor een opvoeding tot kritisch, goed genformeerd, onafhankelijk en empathisch, democratisch burgerschap. Dat levert ook economisch voordelen op. Omgang met 'liberal arts' is noodzakelijk. Overal worden de kunsten, de niet-exacte vakken en de geesteswetenschappen wegbezuinigd. De filosoof Rabindranath Tagore in India en John Dewey in Amerika zijn door hun socratische dialogen lichtende voorbeelden. Maar ook tal van experimenten en onderwijshervormers komen aan de orde met voorbeelden en toepassingen. Geen concrete lesmethoden, maar een pleidooi voor een algehele mentaliteitsverandering. Leerlingen dienen te worden uitgedaagd tot competente
Kritische burgers in een complexe wereld. De praktische voorbeelden van scholen over de hele wereld maken haar bedoelingen duidelijk.
Keywords: Onderwijsvisie; Sociale wetenschappen -- Verenigde Staten; Waardevorming